Altın bir iplikle birbirine bağlanmış, sıralı ve giderek yükselen taş işaretler — tedavi sürecinin aşamalarını anlatan soyut görsel

Ortodontik Tedavi Süreci Adım Adım

Braket Koptu, Tel Battı

Kopan braket, batan tel, düşen lastik ve kırılan aparey durumlarında evde ne yapılır, ne zaman randevu alınır? Denizli'deki muayenehanemizin yönlendirmesi.

Randevu alSayfayı incele ↓

Kopan braket, batan tel veya kırılan aparey ortodontik tedavide sık karşılaşılan durumlardır ve çoğu acil değildir. Evde yapılacak şey geçici bir çözümle rahatlamayı sağlamak, ardından geciktirmeden randevu almaktır. Kopan parçalar saklanır, batan uçlar mumla kapatılır ve kesme gibi girişimlerden kaçınılır. Erken bildirilen aksaklık kısa bir işlemle giderilir ve tedavi gecikmez.

Neden hızlı bildirilmeli?

Ortodontik sistem bir bütün olarak çalışır. Braketler, tel ve bağlantılar birlikte kuvvet uygular. Bir parça işlevini yitirdiğinde o bölgedeki hareket durur.

Kopan bir braket, bulunduğu dişin planlanan hareketini durdurur. Çevresindeki dişler hareket etmeyi sürdürür. Bu, bölgesel bir dengesizlik yaratır.

Uzun süre onarılmayan bir braket, tedavi planının aksamasına yol açar. Kazanılan konum bozulabilir. Telafi ek süre gerektirir.

Deforme olmuş bir tel planlanandan farklı kuvvet uygular. Bu, istenmeyen hareketlere yol açabilir. Erken fark edilmesi gerekir.

Batan bir tel yumuşak dokuya zarar verir. Yara oluşabilir ve iyileşmesi uzayabilir. Rahatsızlık günlük yaşamı etkiler.

Gevşemiş bir bant altında plak birikir. Bu bölge temizlenemez. Çürük riski artar.

Bu nedenle aksaklıklar bir sonraki kontrol beklenmeden bildirilir. Bildirim çoğunlukla kısa bir telefon görüşmesiyle yapılır. Durum değerlendirilip randevu planlanır.

Her aksaklık acil değildir. Bazıları birkaç gün beklenebilir. Karar, durumun tarifine göre verilir.

Bu nedenle tarif önemlidir. Hangi bölgede, ne zaman ve nasıl olduğu anlatılır. Gerekirse fotoğraf istenebilir.

Aksaklıkların çoğu kısa bir işlemle giderilir. Tek bir braketin yeniden yapıştırılması birkaç dakika sürer. Uzun bir randevu gerekmez.

Sık tekrarlayan kopmalarda neden araştırılır. Çoğunlukla belirli bir gıda veya alışkanlık öne çıkar. Nedenin bulunması tekrarı azaltır.

Hastanın yanında bulunduracağı küçük bir set çoğu durumu geçici olarak çözer. Mum, yedek lastik ve küçük bir ayna yeterlidir. Bu set randevuda tanıtılır.

Aksaklık yaşandığında panik yapılması gerekmez. Durumların büyük bölümü beklenen ve giderilebilir durumlardır. Yönlendirme bu sayfada özetlenmiştir.

Aksaklıkların büyük bölümü tedavi boyunca en az bir kez yaşanır. Bu, uygulamanın kötü yapıldığı anlamına gelmez. Braketler günlük çiğneme kuvvetlerine maruz kalan küçük parçalardır.

Bildirim için beklemenin bir yararı yoktur. Erken haber veren hastada işlem kısa sürer. Geciken durumlarda ek düzeltme gerekebilir.

Bildirimin nasıl yapılacağı tedavinin başında anlatılır. Telefon numarası ve çalışma saatleri paylaşılır. Bu bilgi bilgilendirme belgesinde de yer alır.

Duruma göre ne yapılır?

Braket koptu ve tel üzerinde duruyorsa yerinden oynatılmamalıdır. Mum ile sabitlenebilir. Randevuya kadar bu biçimde beklenir.

Braket ağızdan tamamen çıktıysa saklanmalıdır. Randevuya getirilir. Aynı braket yeniden kullanılabilir.

Kopan braketin bulunduğu bölgede çiğneme azaltılmalıdır. Karşı taraf kullanılabilir. Bu, ek zarar oluşmasını önler.

Tel batıyorsa önce mum uygulanır. Küçük bir parça yoğrulup batan uca bastırılır. Bu, dokuyu korur.

Mum yoksa küçük bir pamuk parçası geçici olarak kullanılabilir. Yutulmamasına dikkat edilir. Kalıcı bir çözüm değildir.

Telin ucu çok uzunsa ve rahatsızlık şiddetliyse aynı gün randevu alınmalıdır. Beklemek yara oluşumuna yol açar. Kısa bir işlemle giderilir.

Tel evde kesilmemelidir. Kesilen parça yutulabilir veya solunum yoluna kaçabilir. Bu girişim önerilmez.

Tel braketten çıktıysa yerine yerleştirilmeye çalışılmamalıdır. Zorlama deformasyona yol açar. Randevu alınır.

Lastik koptuysa yedek varsa yenisi takılır. Kullanım düzeni bozulmamalıdır. Yedek yoksa randevu alınır.

Bant gevşediyse çıkarılmaya çalışılmamalıdır. Yerinde bırakılır ve randevu alınır. Zorlama diş etine zarar verebilir.

Hareketli aparey kırıldıysa kullanıma ara verilir. Kırık parçalar saklanır. Randevu alınır.

Şeffaf plak kırıldıysa bir önceki set takılabilir. Yeni sete geçilmez. Durum bildirilir.

Mini vida gevşediyse dokunulmamalıdır. Randevu alınır. Değerlendirme yapılır.

Ağızda gevşek duran bir parça fark edilirse çıkarılmaya çalışılmamalıdır. Zorlama hem dokuya hem sisteme zarar verebilir. Durum bildirilir ve yönlendirme alınır.

Yutulma kuşkusu varsa vakit kaybedilmemelidir. Bu durum telefonla hemen bildirilir. Gerekirse başka bir hekime yönlendirme yapılır.

Ağızda kanama varsa bölge temiz suyla çalkalanır. Kanama sürerse randevu alınır. Çoğunlukla yüzeysel ve kısa sürelidir.

Ne kadar beklenebilir?

Aksaklığın aciliyeti duruma göre değişir. Bazıları aynı gün, bazıları birkaç gün içinde ele alınır. Karar hekim tarafından verilir.

Şiddetli batma ve yara oluşturan durumlar aynı gün değerlendirilir. Bekleme rahatsızlığı artırır. Randevu öncelikli verilir.

Ağızdan çıkmış ve yutulma riski taşıyan parçalar acil kabul edilir. Hemen bildirilmelidir. Yönlendirme telefonla yapılır.

Tek bir braketin kopması çoğunlukla birkaç gün beklenebilir. Ancak bir sonraki aylık kontrole kadar bekletilmez. Ara randevu planlanır.

Ön bölgedeki kopmalar daha öncelikli ele alınır. Bu bölgedeki hareket daha görünürdür. Gecikme daha belirgin etki yaratır.

Arka bölgedeki bir bant gevşemesi de birkaç gün içinde ele alınır. Temizlik güçleştiği için uzun bekleme uygun değildir. Randevu planlanır.

Lastik kaybı yedekle geçici olarak çözülür. Yedek yoksa birkaç gün içinde randevu alınır. Kullanım kesintisi uzarsa etki oluşur.

Aparey kırılması çoğunlukla birkaç gün beklenebilir. Ancak kullanıma ara verilir. Bu ara bildirilir.

Şeffaf plak kaybı veya kırılması hızlı bildirilmelidir. Bir önceki set kullanılırken çözüm planlanır. Yeni plak hazırlığı zaman alabilir.

Pekiştirme teli koptuysa geciktirilmemelidir. Kısa süreli kullanmama bile konum değişikliğine yol açabilir. Hızlı onarım önerilir.

Tatil veya seyahat sırasında aksaklık olursa telefonla yönlendirme yapılır. Geçici çözüm anlatılır. Dönüşte randevu planlanır.

Uzaktan gelen hastalarda randevu aynı güne yoğunlaştırılabilir. Birden fazla işlem birlikte yapılır. Yolculuk sayısı azaltılır.

Bildirim ne kadar erken yapılırsa çözüm o kadar kolay olur. Beklemek durumu büyütür. Bu nedenle geciktirilmemesi istenir.

Randevu planlanırken hastanın uzaklığı da hesaba katılır. Yakın oturan hastalar aynı gün çağrılabilir. Uzaktan gelenlerde tarih birlikte belirlenir.

Hafta sonuna denk gelen durumlarda telefonla geçici çözüm anlatılır. İlk iş gününde randevu verilir. Bu süre çoğu durumda sorun yaratmaz.

Çalışma saatleri dışında yaşanan durumlar için mesaj bırakılabilir. Dönüş en kısa sürede yapılır. Acil durumlarda yönlendirme farklı olur.

Yanınızda bulundurulacaklar

Ortodontik mum temel araçtır. Küçük bir kutu içinde taşınır. Batma oluştuğunda hemen kullanılabilir.

Yedek lastik bulundurulmalıdır. Randevuda yeterli miktarda verilir. Çantada taşınması önerilir.

Küçük bir ayna yararlıdır. Aksaklığın yerini görmeyi sağlar. Tarif ederken kolaylık yaratır.

Taşınabilir bir diş fırçası ve macun da bu sette bulunabilir. Aksaklık sonrası temizlik gerekebilir. Bakım kesintiye uğramaz.

Muayenehanenin iletişim bilgileri saklanmalıdır. Telefonda kaydedilmesi önerilir. Beklenmedik durumda hızlıca ulaşılır.

Bilgilendirme belgesi saklanmalıdır. Aksaklık durumunda yapılacaklar bu belgede yazılıdır. Evde erişilebilir bir yerde durur.

Şeffaf plak kullananlar bir önceki setini saklamalıdır. Kırılma durumunda geçici olarak kullanılır. Atılmaması önerilir.

Çocuk hastalarda velinin de bu bilgilere sahip olması gerekir. Okulda yaşanan durumlar veliye bildirilir. Yönlendirme aile tarafından yapılır.

Okul çantasında küçük bir set bulundurulabilir. İçinde mum ve yedek lastik yer alır. Öğretmenin bilgilendirilmesi yararlı olabilir.

Seyahat öncesinde set kontrol edilmelidir. Eksik varsa randevuda tamamlanır. Uzun seyahatlerde bu önem kazanır.

Kullanılan sistemin adı ve tedavi aşaması bilinmelidir. Başka bir yerde yardım gerekirse bu bilgi işe yarar. Kısa bir not yeterlidir.

Aksaklık yaşandığında fotoğraf çekilebilir. Telefonla paylaşıldığında değerlendirme kolaylaşır. Randevu buna göre planlanır.

Bu hazırlıklar küçüktür ama işe yarar. Çoğu durum geçici olarak evde çözülebilir. Kalıcı çözüm randevuda yapılır.

Yanınızda bulunduracağınız set küçük bir kutuya sığar. Hazırlanması birkaç dakika sürer. Bir kez hazırlandığında uzun süre kullanılır.

Setin içeriği randevularda yenilenir. Biten mum ve lastik tamamlanır. Kontrolde hatırlatılması yeterlidir.

Evde de ayrı bir yedek bulundurulabilir. Çantadaki set unutulduğunda işe yarar. İki noktada bulundurmak pratiktir.

Randevuda ne yapılır?

Kopan braket temizlenir ve yeniden yapıştırılır. İşlem, ilk randevudaki adımların aynısıdır. Tek braket için süre kısadır.

Braket kaybolduysa yenisi kullanılır. Konum plana göre yeniden belirlenir. Sonuç etkilenmez.

Batan tel kesilir veya kıvrılır. Uç, dokuya değmeyecek biçimde düzenlenir. Kontrol edilerek bitirilir.

Deforme olmuş tel değiştirilir. Yeni tel takılır. Hareketin doğru yönde sürmesi sağlanır.

Gevşemiş bant çıkarılır ve yeniden yapıştırılır. Altındaki bölge temizlenir. Gerekirse florür uygulanır.

Kırılan aparey onarılır veya yenisi hazırlanır. Ölçü alınması gerekebilir. Süre bildirilir.

Şeffaf plak kırıldıysa yeni plak planlanır. Gerekirse yeni tarama yapılır. Ara dönem yönetilir.

Aksaklığın nedeni birlikte değerlendirilir. Gıda veya alışkanlık kaynaklıysa öneri verilir. Tekrarın önlenmesi hedeflenir.

Yara oluşmuşsa değerlendirilir. Gerekirse solüsyon önerilir. İyileşme izlenir.

Beslenme önerileri ortodontide beslenme sayfasında ayrıntılı anlatılmaktadır.

Hassasiyet konusunda ortodontik ağrı sayfasına bakabilirsiniz.

Bakım yöntemleri braketle ağız bakımı sayfasında bulunur.

Bölümün tamamı için tedavi süreci bölümüne dönebilirsiniz.

Onarım sonrasında bölgedeki hareket yeniden başlar. Kaybedilen zaman çoğunlukla kısadır. Plan üzerinde belirgin bir değişiklik gerekmez.

Onarımdan sonra kısa süreli bir hassasiyet olabilir. Bu his birkaç gün içinde geçer. Yumuşak beslenme kolaylık sağlar.

Aksaklığın kaydı dosyaya işlenir. Tekrarlayan durumlar böylece izlenir. Gerekirse sistem veya yaklaşım gözden geçirilir.

Sık sorulan sorular

Aksaklık durumlarıyla ilgili en sık gelen sorular ve yanıtları aşağıdadır. Durumunuza özel yönlendirme telefonla veya randevuda yapılır.

Braket koptuğunda hemen gelmeli miyim?

Bir sonraki kontrolü beklemeden bildirmeniz gerekir. Randevu, telin durumuna ve kopan bölgeye göre planlanır.

Batan teli evde kesebilir miyim?

Önerilmez. Kesme sırasında parça yutulabilir veya yumuşak doku zarar görebilir. Mum ile geçici çözüm uygulanmalıdır.

Lastik koparsa ne yapmalıyım?

Yedek lastiğiniz varsa yenisini takabilirsiniz. Yoksa kullanıma ara vermeden randevu alınmalıdır.

Kopan braketi saklamalı mıyım?

Ağızdan tamamen çıktıysa saklayıp randevuya getirin. Tel üzerinde duruyorsa yerinden oynatmayın.

Aparey kırılırsa kullanmaya devam etmeli miyim?

Hayır. Kırık aparey yumuşak dokuya zarar verebilir. Kullanıma ara verilip randevu alınmalıdır.

Halis Erdinç Kayabaşı

Yazan ve tıbbi olarak gözden geçiren: Uzm. Dt. Halis Erdinç Kayabaşı — Ortodonti, Denizli

Son gözden geçirme: · Bir sonraki gözden geçirme: 2027-08

Site editörü: mail@haliserdinckayabasi.com · Editoryal politikamız

Bilgilendirme: Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı veya tedavi yerine geçmez. Uygulama kararı hekim muayenesi sonrasında kişiye özel verilir.

Kaynaklar

  1. Proffit WR, Fields HW, Larson BE, Sarver DM. Contemporary Orthodontics, 6. baskı · 2019
  2. American Association of Orthodontists — Braces · 2024
  3. Papageorgiou SN, Koletsi D, Iliadi A, Peltomaki T, Eliades T. Treatment outcome with orthodontic aligners and fixed appliances. European Journal of Orthodontics · 2020

Randevu

Değerlendirme için muayene randevusu oluşturabilirsiniz.

Randevu talebi
WhatsApp