Bir yay boyunca eşit aralıklarla dizilmiş ince altın klipsler — ortodontik tedavi seçeneklerini anlatan soyut görsel

Ortodontik Tedavi Yöntemleri · Şeffaf Plak Tedavisi

Invisalign Teen ile Ergen Dönemi Tedavisi

Invisalign Teen nedir, hangi ergen hastalara uygulanır, tedavi nasıl ilerler ve sınırları nelerdir? Denizli muayenehanemizde uygulanan yöntem.

Randevu alSayfayı incele ↓

Kısa künye
Tedavi süresiÇoğu vakada 8-18 ay; karmaşık vakalarda daha uzun
Kontrol sıklığı6-10 haftada bir
Yaş aralığıDaimi dişlenmeye geçiş ve ergenlik dönemi; yaklaşık 11-18 yaş
AnesteziGerekmez
Pekiştirme dönemiTedavi biter bitmez başlar; süresi hekim tarafından belirlenir
Uygulanmadığı durumlarGünde 20-22 saat kullanım sağlanamayan hastalar, ileri iskeletsel uyumsuzluk, tedavi edilmemiş çürük ve diş eti hastalığı
Alternatif yöntemSabit braket sistemleri ve büyüme döneminde ortopedik apareyler

Invisalign Teen, ergenlik dönemindeki hastalar için düzenlenmiş bir şeffaf plak sürümüdür. Plaklar sürmekte olan azı dişlerini hesaba katacak biçimde tasarlanır. Kullanım süresi tedavinin belirleyici değişkeni olmayı sürdürür. Uygunluk kararı klinik muayene ve röntgen incelemesi sonrasında verilir.

Invisalign Teen nedir?

Invisalign Teen, şeffaf plak yönteminin ergenlik dönemine uyarlanmış sürümüdür. Yöntemin genel çerçevesi şeffaf plak tedavisi sayfasında anlatılmaktadır. Bu sayfa ergen hastalara özgü yanları ele alır.

Ergenlik dönemi daimi dişlenmenin tamamlanmaya yaklaştığı dönemdir. İkinci azı dişleri bu dönemde sürer. Plan bu sürme sürecini hesaba katmak zorundadır.

Sürümün ayırt edici yanı, sürmekte olan dişler için plak üzerinde boşluk bırakılabilmesidir. Böylece sürme engellenmez. Aynı plak dizisi bu dönemi kapsayabilir.

Plaklar üzerinde kullanım hakkında fikir veren renk göstergeleri bulunabilir. Bu göstergeler zamanla renk değiştirir. Kesin ölçüm aracı olmadıkları başta belirtilir.

Plaklar birbirini izleyen aşamalar hâlinde üretilir. Her plak dişleri hedefe doğru küçük bir adım taşır. Aşamalar arasındaki fark gözle ayırt edilemez.

Tedavi ağız içi tarama veya ölçü ile başlar. Elde edilen üç boyutlu model planlama yazılımına aktarılır. Hekim hareket sırasını bu model üzerinde belirler.

Planlama aşaması hekimin onayıyla tamamlanır. Yazılım bir öneri üretir, son karar hekime aittir. Onaylanmayan plan üretime gönderilmez.

Bazı hareketler için diş yüzeyine ataçman denen küçük kompozit tutucular yapıştırılır. Bu tutucular plağa tutunma noktası verir. Tedavi sonunda sökülür.

Dişi hareket ettiren biyolojik süreç sabit sistemlerdekiyle aynıdır. Kemik kontrollü kuvvet altında bir yanda erir, diğer yanda yeniden yapılanır. Süreç hızlandırılamaz.

Ergenlik döneminde büyüme sürüyor olabilir. Bu durum bazı vakalarda tedaviye katkı sağlar. Değerlendirme röntgen bulgularıyla yapılır.

Sistemin çocuklara yönelik ayrı bir sürümü bulunur. Ayrıntılar Invisalign First sayfasındadır. Ayrım dişlenme dönemine göre yapılır.

Ticari ad yöntemi kendi başına farklı kılmaz. Sonuç tanının doğruluğuna, planın niteliğine ve kullanım düzenine bağlıdır. Bu üç değişken bütün plak sistemlerinde ortaktır.

Ergen hastalarda tedavi kararı hastayla ve ebeveynle birlikte verilir. On sekiz yaş altındaki hastalarda onam ebeveyne aittir. Bilgilendirme her ikisine birden yapılır.

Yaş gruplarına göre ortodontik yaklaşımın genel çerçevesi yaşa göre ortodonti bölümünde anlatılmaktadır. Zamanlama başlıkları orada ele alınır. Bu sayfa yalnız plak sürümünü kapsar.

Kimler için uygundur?

Uygunluk kararı klinik muayene, fotoğraf ve röntgen incelemesi sonrasında verilir. Dişlenme dönemi bu değerlendirmenin merkezindedir. Yaş tek başına ölçüt değildir.

Ön bölgedeki çapraşıklık ergen hastalarda sık görülen bulgulardandır. Bu hareketler plakla denetlenebilir niteliktedir. Sonuç kullanım düzenine bağlıdır.

Dişler arasındaki boşluklar da bu yöntemle ele alınabilir. Boşluğun nedeni önce araştırılır. Plan bu bulguya göre kurulur.

Hafif ve orta düzeydeki kapanış sorunlarında yöntem kullanılabilir. Değerlendirme hareketin türüne ve miktarına göre yapılır. Sınırlar ilk görüşmede aktarılır.

Kullanım düzenini sürdürebileceğini gösteren hastalarda yöntem daha güvenilir ilerler. Bu değerlendirme hastayla açık biçimde konuşulur. Karar birlikte verilir.

Günde 20-22 saatlik kullanımı sağlayamayacak hastalarda yöntem uygun değildir. Bu durumda sabit sistemler daha güvenli bir seçenektir. Değerlendirme ilk görüşmede yapılır.

İleri iskeletsel uyumsuzluk bulunan hastalarda plak tek başına yeterli olmaz. Büyüme sürüyorsa ortopedik yaklaşım gündeme gelir. Ayrım röntgen incelemesiyle yapılır.

Tedavi edilmemiş çürük ve diş eti hastalığı bulunan hastalarda tedaviye başlanmaz. Bu sorunlar önce giderilir. Ortodontik plan sonrasında kurulur.

Ağız bakımı düzeni yetersiz olan hastalarda önce bu düzen kurulur. Plak diş eti kenarını örter. Temizlik bu nedenle ön koşuldur.

Gömülü diş bulunan bazı vakalarda plak yetersiz kalır. Bu hareketler için sabit sistem veya ek düzenek gerekebilir. Karar röntgen bulgularına dayanır.

Sürmekte olan azı dişleri bulunan hastalarda plan bu sürece göre kurulur. Plak üzerinde boşluk bırakılır. İzlem kontrollerde sürdürülür.

Nefesli çalgı çalan ve temas sporu yapan hastalarda günlük düzen ayrıca konuşulur. Plak gerektiğinde çıkarılabilir. Süre yine de korunmalıdır.

Sistem seçimi ile yöntem seçimi ayrı kararlardır. Önce plak mı braket mi sorusu yanıtlanır. Karşılaştırma şeffaf plak mı braket mi sayfasındadır.

Ailenin randevu düzenini sürdürebilmesi de değerlendirmeye katılır. Tedavi düzenli kontrol ister. Bu gereklilik başta paylaşılır.

Tedavi nasıl uygulanır?

İlk randevuda klinik muayene yapılır ve kayıtlar alınır. Ağız içi tarama, fotoğraf ve gerekli röntgenler bu kapsamdadır. Kayıtlar planlamanın temelini oluşturur.

Kayıtlar planlama sistemine aktarılır. Hekim hareket sırasını ve sürecek dişler için bırakılacak boşlukları belirler. Plan üzerinde düzeltme yapılabilir.

Plan onaylandıktan sonra plak dizisi üretime gönderilir. Teslim tarihi randevuda paylaşılır. Bekleme süresi vakaya göre değişir.

İlk teslim randevusunda kullanım ayrıntılı anlatılır. Takma ve çıkarma hasta üzerinde gösterilir. Ebeveyn de aynı anlatımı dinler.

Ataçman gereken vakalarda tutucular bu aşamada yapıştırılır. İşlem diş yüzeyinde madde kaybı yaratmaz. Tutucular tedavi sonunda sökülür.

Her plak hekimin belirlediği süre boyunca kullanılır. Süre dolduğunda sıradaki plağa geçilir. Takvim yazılı olarak paylaşılır.

Okul ve ders programı randevu saatini belirleyebilir. Sabahın ilk saatleri ve cumartesi günü sık tercih edilir. Bu saatler telefonda görüşülür.

Kontroller altı ile on hafta aralıklarla planlanır. Her kontrolde ilerleme ölçülür ve plakların oturması denetlenir. Gerekirse plan güncellenir.

Sürmekte olan azı dişleri kontrollerde izlenir. Sürme sırası plandan farklı ilerleyebilir. Bu durumda kayıt yenilenir.

Plakların temizliği ılık su ve yumuşak fırça ile yapılır. Sıcak su plağın biçimini bozar. Bu ayrıntı ilk randevuda aktarılır.

Kullanılmayan plaklar kendi kutusunda saklanır. Peçete içinde bırakılan plaklar sık kaybedilir. Kutu kullanımı kayıpların önemli bölümünü önler.

Bir önceki plak tedavi boyunca saklanır. Kayıp durumunda geçici olarak bu plağa dönülebilir. Karar hekim tarafından verilir.

Aktif dönemin sonunda plan ile ulaşılan durum karşılaştırılır. Fark varsa yeni kayıt alınır ve ek dizi üretilir. Bu aşama olağan sayılır.

Aktif dönem tamamlandığında ataçmanlar sökülür ve yüzeyler cilalanır. Ardından pekiştirme düzeneği hazırlanır. Geçiş aynı randevuda yapılabilir.

Tedavi ne kadar sürer?

Tedavi süresi vakanın karmaşıklığına ve hareket miktarına göre değişir. Çoğu vakada sekiz ile on sekiz ay arasında bir süre öngörülür. Karmaşık vakalarda süre uzar.

Süre öngörüsü kayıtlar incelendikten sonra paylaşılır. Öngörü kesin bir taahhüt değildir. Bireysel biyolojik yanıt farklılık gösterir.

Plak sayısı süreyi doğrudan etkiler. Aşama sayısı arttıkça tedavi uzar. Sayı planlama aşamasında belirlenir.

Günlük kullanım süresinin altına inilmesi tedaviyi uzatır. Dişler plaktaki konuma yetişemez. Sonraki plaklar tam oturmaz.

Ergen hastalarda kullanım düzeni okul dönemine göre değişebilir. Sınav ve tatil dönemlerinde aksama görülebilir. Bu olasılık başta konuşulur.

Sürmekte olan dişlerin beklenenden geç sürmesi takvimi etkileyebilir. Plan bu durumda güncellenir. Karar röntgen bulgularına dayanır.

Ek plak dizisi gereken vakalarda süre bir miktar uzar. Bu ek dönem genellikle birkaç ayla sınırlı kalır. Süre kontrolde paylaşılır.

Plak kaybı ve ataçman düşmesi takvimi geciktirebilir. Bu durumlarda kliniğe zaman geçirmeden ulaşılması gerekir. Gecikme kayıp süreyi büyütür.

Eşlik eden diş tedavileri planı etkileyebilir. Bu işlemler için ayrı randevu gerekebilir. Takvim buna göre düzenlenir.

Randevulara düzenli gelinmesi süreyi doğrudan etkiler. Kaçırılan kontrol sapmanın geç fark edilmesine yol açar. Bu gecikme tedaviyi uzatır.

Büyümenin sürüyor olması bazı vakalarda süreyi kısaltabilir. Bu katkı her hastada aynı değildir. Değerlendirme bireysel yapılır.

Pekiştirme dönemi tedavi süresine dâhil değildir. Aktif dönem bittiğinde ayrı bir dönem başlar. Süresi hekim tarafından belirlenir.

Yöntemin sağladıkları

Plaklar saydamdır ve ağızda güçlükle fark edilir. Bu özellik ergen hastalar için önem taşıyabilir. Klinik uygunluk yine de önce gelir.

Plaklar çıkarılabilir niteliktedir. Yemek sırasında çıkarıldığı için beslenme alışkanlığı büyük ölçüde korunur. Sabit sistemlerdeki yiyecek kısıtları burada azdır.

Diş fırçalama ve diş ipi kullanımı plak çıkarılarak yapılır. Bu düzen ağız bakımını kolaylaştırır. Bakım yine de düzenli olmak zorundadır.

Braket ve tel bulunmadığı için yanak ve dudak yüzeyinde tahriş genellikle daha azdır. İlk günlerde hafif bir baskı hissi olabilir. Bu his kısa sürede geçer.

Temas sporu yapan hastalarda plak çıkarılıp koruyucu kullanılabilir. Bu esneklik sabit sistemlerde bulunmaz. Çıkarılan süre telafi edilmelidir.

Nefesli çalgı çalan hastalarda uyum genellikle daha kısa sürer. Plak gerektiğinde çıkarılabilir. Kullanım süresi yine de korunmalıdır.

Acil randevu gereksinimi sabit sistemlere göre daha seyrek olabilir. Braket kopması gibi durumlar burada görülmez. Ataçman düşmesi ise olabilir.

Planlama üç boyutlu model üzerinde yapılır. Hedeflenen değişim tedavi başlamadan gösterilebilir. Bu yapı bilgilendirmeyi kolaylaştırır.

Kullanım göstergeleri hastanın kendi düzenini izlemesine yardımcı olabilir. Gösterge bir denetim aracı değil hatırlatıcıdır. Değerlendirme yine klinik olarak yapılır.

Kontrol randevuları bazı vakalarda daha seyrek planlanabilir. Bu düzen okul programı yoğun olan hastalar için elverişlidir. Aralık klinik bulgulara göre belirlenir.

Sürecek azı dişleri için plak üzerinde boşluk bırakılabilir. Böylece sürme engellenmez. Bu ayrıntı geçiş döneminde önem taşır.

Tedavi kayıtları dijital ortamda saklanır. Başlangıç ve güncel durum karşılaştırmalı olarak ölçülebilir. Bu kayıtlar izlemi kolaylaştırır.

Plakların pekiştirme dönemine geçişi kolaydır. Aynı üretim düzeniyle hareketli pekiştirme apareyi hazırlanabilir. Karar hekim tarafından verilir.

Kendi tedavisine katılan hastalarda uyum genellikle daha iyidir. Bilgilendirme bu nedenle hastaya doğrudan yapılır. Ebeveyn de sürece dâhil edilir.

Riskler ve sınırlar

Yöntemin en belirgin sınırı kullanım süresine bağımlı olmasıdır. Plak ağızda değilken diş hareketi durur. Sorumluluk büyük ölçüde hastadadır.

Ergen hastalarda kullanım düzeni değişkenlik gösterebilir. Bu değişkenlik sonucu doğrudan etkiler. Değerlendirme başta gerçekçi biçimde yapılır.

Plak kaybı sık görülen durumlardandır. Kayıp hâlinde genellikle bir önceki plağa dönülür. Kutu kullanımı bu riski azaltır.

Ataçmanların düşmesi tedavi sırasında görülebilir. Düşen ataçman yenilenir. Gecikme planlanan hareketi aksatabilir.

Plak takılıyken şekerli içecek tüketilmesi çürük riskini artırır. Sıvı plak ile diş arasında kalır. Su dışındaki içecekler plak çıkarılarak içilir.

Ağız bakımının aksaması diş eti sorunlarına yol açabilir. Plak diş eti kenarını örter. Düzenli fırçalama bu nedenle önem taşır.

Bazı diş hareketleri plakla planlandığı ölçüde gerçekleşmeyebilir. Kök hareketi ve dönme hareketleri bu grupta sayılabilir. Bu durumda plan gözden geçirilir.

Ek plak dizisi gereksinimi olağandır. Bu gereksinim süreyi ve randevu sayısını artırır. Hasta bu olasılık konusunda başta bilgilendirilir.

İleri iskeletsel uyumsuzlukta yöntem yetersiz kalır. Bu vakalarda ortopedik ya da cerrahi yaklaşım gerekir. Ayrım röntgen incelemesiyle yapılır.

Ortodontik tedavilerde kök ucu kısalması görülebilen bir durumdur. Risk plak sistemlerinde de vardır. İzlem röntgenle yapılır.

İlk günlerde konuşmada hafif bir değişiklik olabilir. Dil plağın kalınlığına birkaç gün içinde alışır. Konuşma çoğu hastada kısa sürede normale döner.

Her yeni plakta bir-iki gün süren basınç hissi beklenir. Bu his diş hareketinin doğal sonucudur. Şiddeti çoğu hastada hafiftir.

Sigara kullanımı plak yüzeyinde renklenmeye yol açabilir. Renklenen plak saydamlığını yitirir. Bu etki yöntemin estetik yönünü azaltır.

Hekim muayenesi olmadan yürütülen uzaktan plak uygulamaları risk taşır. Tanı ve izlem bu düzende eksik kalır. Muayenehanemizde tedavi yalnız klinik muayene sonrasında planlanır.

Tedavi sonrası nüks her ortodontik yöntemde olasıdır. Pekiştirme bu nedenle zorunludur. Düzenek kullanılmadığında dişler eski konumuna yönelebilir.

Tedaviden sonra

Aktif dönem tamamlandığında pekiştirme başlar. Bu geçiş beklemeye alınmaz. Düzenek genellikle aynı randevuda hazırlanır.

Pekiştirme için sabit tel, hareketli aparey veya ikisinin birlikte kullanımı planlanabilir. Seçim vakaya göre yapılır. Ayrıntılar pekiştirme ve retainer sayfasındadır.

Hareketli pekiştirme apareyi ilk dönemde daha uzun süre kullanılır. Süre zamanla azaltılabilir. Azaltma kararı hekim tarafından verilir.

Sabit pekiştirme teli dişlerin arka yüzeyine yapıştırılır. Dışarıdan görünmez. Düzenli kontrol ister.

Pekiştirme döneminde kontrol randevuları sürer. Aralıklar aktif döneme göre daha uzundur. Randevular takvime bağlanır.

Pekiştirme düzeneğinin kırılması veya kaybı hâlinde kliniğe ulaşılması gerekir. Beklemek diş konumunun değişmesine yol açabilir. Yenileme kısa sürede yapılır.

Ataçmanların sökülmesinden sonra diş yüzeyleri cilalanır. Yüzeyde madde kaybı beklenmez. Kontrolde yüzeyler yeniden değerlendirilir.

Yirmi yaş dişlerinin sürmesi bu dönemde gündeme gelebilir. İzlem röntgenle sürdürülür. Karar bulgulara göre verilir.

Altı aylık diş hekimi kontrollerinin sürdürülmesi önerilir. Bu kontroller çürük ve diş eti izlemi için gereklidir. Ortodontik kontrol bunun yerine geçmez.

Pekiştirme apareyinin temizliği plaklarla aynı düzende yapılır. Ilık su ve yumuşak fırça yeterlidir. Diş macunu aparey yüzeyini çizebilir.

Tedavi sonrası kayıtlar dosyada saklanır. Gelecekte bir değişiklik görülürse karşılaştırma bu kayıtlarla yapılır. Bu düzen izlemi kolaylaştırır.

Yıllar içinde küçük konum değişiklikleri görülebilir. Bu değişim yaşla ilişkili doğal bir süreçtir. Pekiştirme düzeneği bu etkiyi sınırlar.

Sık sorulan sorular

Aşağıdaki başlıklar muayenehanemizde ergen hastalardan ve ailelerinden en sık gelen sorulardan derlenmiştir.

Invisalign Teen ile erişkin plakları arasındaki fark nedir?

Çalışma ilkesi aynıdır. Fark, sürmekte olan azı dişleri için plak üzerinde boşluk bırakılması ve kullanım süresinin izlenebilmesine yönelik düzenlemelerdir. Karar dişlenme dönemine göre verilir.

Kullanım süresi izlenebiliyor mu?

Plaklar üzerinde renk değiştiren küçük göstergeler bulunabilir. Bu göstergeler kullanım hakkında fikir verir. Kesin bir ölçüm aracı değildir; klinik değerlendirme yine gereklidir.

Spor yaparken plak takılı kalmalı mı?

Temas sporlarında plak çıkarılıp koruyucu kullanılabilir. Çıkarılan süre günün geri kalanında telafi edilmelidir. Düzen hekimle birlikte planlanır.

Ergenlerde plak mı braket mi daha uygundur?

Karar bulgulara ve kullanım düzenine göre verilir. Günlük kullanım süresi sağlanamayacaksa sabit sistem daha güvenlidir. Karşılaştırma ilk görüşmede yapılır.

Okulda plakla konuşmak zor olur mu?

İlk günlerde bazı seslerde hafif bir değişiklik olabilir. Dil plağın kalınlığına birkaç gün içinde alışır. Konuşma çoğu hastada ilk hafta içinde normale döner.

On sekiz yaş altındaki hastalar randevuya yalnız gelebilir mi?

Hayır. On sekiz yaş altındaki hastaların bir ebeveyniyle gelmesi gerekir. Bilgilendirme ve onam ebeveynle birlikte yapılır.

Halis Erdinç Kayabaşı

Yazan ve tıbbi olarak gözden geçiren: Uzm. Dt. Halis Erdinç Kayabaşı — Ortodonti, Denizli

Son gözden geçirme: · Bir sonraki gözden geçirme: 2027-08

Site editörü: mail@haliserdinckayabasi.com · Editoryal politikamız

Bilgilendirme: Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı veya tedavi yerine geçmez. Uygulama kararı hekim muayenesi sonrasında kişiye özel verilir.

Kaynaklar

  1. Proffit WR, Fields HW, Larson BE, Sarver DM. Contemporary Orthodontics, 6. baskı · 2019
  2. American Association of Orthodontists — Clear Aligners · 2024
  3. Papageorgiou SN, Koletsi D, Iliadi A, Peltomaki T, Eliades T. Treatment outcome with orthodontic aligners and fixed appliances - systematic review. European Journal of Orthodontics · 2020

Randevu

Değerlendirme için muayene randevusu oluşturabilirsiniz.

Randevu talebi
WhatsApp