Altın bir iplikle birbirine bağlanmış, sıralı ve giderek yükselen taş işaretler — tedavi sürecinin aşamalarını anlatan soyut görsel

Ortodontik Tedavi Süreci Adım Adım

Ortodonti Ne Kadar Sürer?

Ortodontik tedavi süresini belirleyen etkenler, ortalama aralıklar ve süreyi uzatan nedenler. Denizli'deki muayenehanemizde süre nasıl öngörülüyor?

Randevu alSayfayı incele ↓

Ortodontik tedavi süresi vakaya göre değişir. Sabit tedavilerde çoğu hasta 18 ila 30 ay arasında tamamlar; sınırlı hedefli tedaviler 6 ila 12 ayda bitebilir. Süreyi belirleyen etkenler bozukluğun türü ve şiddeti, çekim yapılıp yapılmadığı, yaş ve hastanın uyumudur. Başlangıçta verilen öngörü bir aralıktır ve tedavi ilerledikçe güncellenir.

Süre neden bir aralık olarak verilir?

Ortodontik tedavi süresi, biyolojik bir sürecin hızına bağlıdır. Diş, çevresindeki kemiğin yeniden düzenlenmesiyle yer değiştirir. Bu düzenlenmenin hızı kişiden kişiye değişir.

Bu nedenle süre baştan tek bir sayıyla bildirilmez. Klinik değerlendirme sonrasında bir aralık verilir. Aralık, benzer vakalardaki gözlemlere dayanır.

Öngörü, planın hangi hareketleri içerdiğine göre kurulur. Yalnızca sıralama yapılacaksa süre kısadır. Kapanış ilişkisi de değiştirilecekse süre uzar.

Süreyi belirleyen ikinci etken çekim kararıdır. Çekim yapılan vakalarda boşluğun kapatılması ek zaman ister. Bu, çoğunlukla birkaç aylık bir farktır.

Üçüncü etken yaştır. Büyümesi süren hastalarda bazı düzeltmeler daha kısa sürede sağlanabilir. Erişkinlerde bazı hareketler daha uzun sürebilir.

Dördüncü etken hastanın uyumudur. Lastik, aparey ve plak kullanımındaki düzen süreyi doğrudan etkiler. Bu etken tedavinin en değişken tarafıdır.

Beşinci etken ağız sağlığıdır. Diş eti iltihabı varsa tedaviye ara verilebilir. Bu ara toplam süreye eklenir.

Süre öngörüsü her kontrolde yeniden değerlendirilir. Hareket beklenenden hızlı ilerlerse aralığın alt sınırına yaklaşılır. Yavaş ilerlerse üst sınır esas alınır.

Bu güncelleme, planın işlediğinin göstergesidir. Sabit bir sayı vaat etmek klinik gerçeklikle uyuşmaz. Aralık vermek daha doğru bir yaklaşımdır.

Hastaya her aşamada hangi noktada olunduğu anlatılır. Kalan aşamalar sırayla açıklanır. Böylece süre soyut bir bekleyiş olmaktan çıkar.

Süre öngörüsü tedavi planıyla birlikte yazılı olarak verilir. Bu belge randevu düzenini de içerir. Hastanın kendi takvimini kurmasına yardımcı olur.

Öngörülen sürenin dışına çıkılması her zaman bir sorun anlamına gelmez. Klinik durum değiştikçe plan da değişebilir. Değişikliğin nedeni hastayla paylaşılır.

Süre konusunda gerçekçi bir beklenti kurmak, tedavinin en başında yapılması gereken işlerden biridir. Bu beklenti, uyumu da olumlu etkiler. Bilgilendirme bu nedenle önemsenir.

Süreyi belirleyen aşamalar

Sabit tedavi genel olarak üç aşamada ilerler. Bunlar sıralama, boşluk kapatma ve bitirme aşamalarıdır. Her aşamanın kendi süresi vardır.

Sıralama aşamasında dişler kavis üzerinde hizalanır. İnce ve esnek teller kullanılır. Bu aşama çoğunlukla 4 ila 8 ay sürer.

Çapraşıklığın miktarı bu aşamanın süresini belirler. Hafif çapraşıklıkta sıralama hızlı tamamlanır. Şiddetli çapraşıklıkta daha uzun sürer.

Boşluk kapatma aşaması yalnızca çekim yapılan veya boşluk bulunan vakalarda olur. Bu aşama 6 ila 12 ay arasında değişebilir. Ankraj düzeni süreyi etkiler.

Bu aşamada dişlerin istenmeyen yönde kaymaması gerekir. Mini vida veya ek düzenekler bu amaçla kullanılır. Ankraj kontrolü süreyi kısaltabilir.

Bitirme aşamasında ince ayarlar yapılır. Diş eksenleri, orta hat ve kapanış ilişkisi düzeltilir. Bu aşama 3 ila 6 ay sürer.

Bitirme aşaması küçük hareketlerden oluşur ama atlanamaz. Sonucun kalıcılığı büyük ölçüde bu aşamada belirlenir. Aceleyle bitirilen tedavilerde nüks olasılığı artar.

Şeffaf plak tedavisinde aşamalar plak setleri üzerinden ilerler. Her set belirli bir hareketi sağlar. Set sayısı toplam süreyi belirler.

Plak tedavisinde bazı hareketler için ek uygulamalar gerekebilir. Tutucu bağlantılar ve lastikler bu kapsamdadır. Bunlar süreyi doğrudan uzatmaz.

Çocuk hastalarda tedavi iki dönemde planlanabilir. İlk dönem büyümeyi yönlendirir, ikinci dönem sabit tedavidir. İki dönem arasında bir izlem aralığı bulunur.

İki dönemli tedavide toplam takvim uzun görünür. Ancak aktif tedavi süresi bölünmüştür. Aradaki dönem gözlem dönemidir.

Braketlerin çıkarılmasıyla aktif tedavi biter. Ardından pekiştirme dönemi başlar. Bu dönem ayrı değerlendirilir.

Pekiştirme dönemi aktif tedavi süresine dahil edilmez. Ancak sürecin ayrılmaz parçasıdır. Süresi uzundur ve üst sınırı yoktur.

Ortalama süreler

Sabit ortodontik tedavilerde çoğu vaka 18 ila 30 ay arasında tamamlanır. Bu aralık, karma vakaları kapsayan genel bir gözlemdir. Bireysel süre bu aralığın dışına çıkabilir.

Hafif çapraşıklık için sınırlı hedefli tedaviler 6 ila 12 ayda bitebilir. Bu tedavilerde kapanış ilişkisine dokunulmaz. Hedef yalnızca ön bölgedeki hizalamadır.

Çekim yapılan vakalarda süre çoğunlukla 24 ayın üzerindedir. Boşluğun kapatılması ek zaman gerektirir. Bu fark planlama sırasında bildirilir.

Cerrahi destekli ortodontik tedavilerde toplam süre 24 ila 36 ay olabilir. Ameliyattan önceki hazırlık ortodontisi ile ameliyattan sonraki bitirme ortodontisi ayrı dönemlerdir. Süre ekip planlamasıyla belirlenir.

Şeffaf plak tedavilerinde süre benzer aralıklardadır. Karşılaştırmalı derlemeler iki yöntem arasında belirgin bir süre farkı ortaya koymamıştır. Vakanın kendisi belirleyicidir.

Çocuklarda erken dönem tedavileri 6 ila 12 ay sürebilir. Bu dönem bir sorunu gidermeye yöneliktir. Sonrasında izlem sürer.

Erişkinlerde bazı hareketler daha yavaş ilerleyebilir. Bu, tedavinin uygulanmasına engel değildir. Sürenin biraz uzayabileceği baştan bildirilir.

Pekiştirme döneminde ilk yıl daha yoğun kullanım önerilir. Sonraki yıllarda gece kullanımı sürdürülür. Uzun süreli kullanım önerilmektedir.

Toplam randevu sayısı süreyle orantılıdır. 24 aylık bir tedavide yaklaşık 20 kontrol randevusu olur. Bu sayı klinik duruma göre değişir.

Süre öngörüsünün dışına çıkan vakalarda neden araştırılır. Çoğunlukla neden uyum veya tekrarlayan aksaklıklardır. Bazı vakalarda biyolojik yanıt yavaştır.

Tedavi süresini kısaltmak amacıyla geliştirilen yardımcı uygulamalar mevcuttur. Bu uygulamalarla ilgili kanıtların düzeyi düşüktür. Belirli bir ay kazancı vaat edilemez.

Süreyi kısaltmak için yapılabilecek şey, planlanan takvime uymaktır. Kontrollere düzenli gelmek ve verilen görevleri yerine getirmek belirleyicidir. Bu, hastanın doğrudan etkileyebildiği tek etkendir.

Süre sorusunun yanıtı klinik değerlendirme olmadan verilemez. Ağız içi inceleme ve kayıtlar olmadan söylenen sayılar yanıltıcıdır. Bu nedenle ilk muayene gerekir.

Süreyi kısa tutmak için neler yapılabilir?

Kontrollere zamanında gelmek, hastanın süreye yaptığı en doğrudan katkıdır. Her gecikme, planlanan aşamanın ötelenmesi anlamına gelir. Bu etki birikerek toplam süreyi uzatır.

Verilen lastik kullanım süresine uymak gerekir. Eksik kullanım, beklenen hareketin gerçekleşmemesine yol açar. Bu durum aynı aşamanın tekrarlanmasını gerektirir.

Şeffaf plak kullanan hastalarda günlük takılı kalma süresi belirleyicidir. Önerilen süreye uyulmadığında hareket gecikir. Yeni ölçü ve ek set gerekebilir.

Braket kopmalarını azaltmak süreyi kısaltır. Sert ve yapışkan gıdalardan kaçınmak kopmayı büyük ölçüde önler. Her kopma, o bölgedeki hareketi durdurur.

Kopan bir braket varsa beklemeden bildirilmelidir. Bir sonraki kontrolü beklemek zaman kaybıdır. Kısa bir onarım randevusu yeterlidir.

Ağız bakımını sürdürmek de süreyi etkiler. Diş eti iltihabı gelişirse tedaviye ara verilebilir. Bu ara doğrudan gecikme demektir.

Diş hekimi kontrollerini aksatmamak gerekir. Çürük veya diş eti sorunu ortodontik planı etkileyebilir. İki tedavi birlikte yürütülür.

Randevuları uzun tatil dönemlerine denk getirmemek yararlıdır. Uzun aralar planın akışını bozar. Gerekiyorsa randevu önceden kaydırılır.

Uzaktan gelen hastalarda randevu düzeni baştan planlanmalıdır. Ziyaret sayısını azaltacak bir takvim kurulabilir. Bu düzenleme sürenin uzamasını önler.

Çocuk hastalarda velinin takibi belirleyicidir. Lastik ve aparey kullanımı hatırlatma ister. Düzenli takip uyumu artırır.

Tedavi sırasında kullanılan araçların yanında bulundurulması pratik bir önlemdir. Yedek lastik ve mum çantada taşınabilir. Böylece aksaklıklar hızla giderilir.

Sorular biriktiği zaman randevu beklenmeden sorulabilir. Yanlış bir uygulama erken düzeltilirse zaman kaybı olmaz. İletişim sürecin parçasıdır.

Beklentinin gerçekçi tutulması da yararlıdır. Süre öngörüsü bir aralıktır ve değişebilir. Bunun bilinmesi kaygıyı azaltır.

Aktif tedaviden sonra

Braketlerin çıkarılmasıyla aktif tedavi tamamlanır. Ancak süreç sona ermez. Pekiştirme dönemi aynı gün başlar.

Braketler çıkarıldıktan sonra diş yüzeylerindeki yapıştırıcı artıkları temizlenir. Ardından ölçü alınır veya tarama yapılır. Pekiştirme apareyleri buna göre hazırlanır.

Sabit lingual tel ve hareketli şeffaf pekiştirme plağı birlikte kullanılabilir. Seçim klinik duruma göre yapılır. Çoğu vakada iki yöntem birlikte tercih edilir.

Pekiştirme döneminin ilk yılı daha yoğun kullanım gerektirir. Sonrasında gece kullanımına geçilir. Uzun süreli kullanım önerilmektedir.

Bu dönemde kontroller seyrekleşir. İlk yıl birkaç ayda bir, sonrasında yılda bir kontrol yapılabilir. Kontrolde apareyin bütünlüğü değerlendirilir.

Pekiştirme apareyi kırılırsa geciktirmeden bildirilmelidir. Kısa süreli kullanmama bile konum değişikliğine yol açabilir. Onarım hızlı yapılır.

Bitiş kayıtları alınır ve dosyaya işlenir. Bu kayıtlar başlangıç kayıtlarıyla karşılaştırılır. Değerlendirme hastayla paylaşılır.

Aktif tedavi sonrasında da diş hekimi kontrolleri sürdürülür. Ağız sağlığı olağan düzende izlenir. Ortodontik izlemden ayrı yürür.

Pekiştirme dönemiyle ilgili ayrıntılar tedavi bitişi ve pekiştirme sayfasında anlatılmaktadır.

Kontrol düzeni için kontrol randevuları sayfasına bakabilirsiniz.

Tedavinin nasıl başladığını görmek isterseniz ilk muayene ve planlama sayfası uygundur.

Bölümün tamamı için tedavi süreci bölümüne dönebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Tedavi süresiyle ilgili en sık gelen sorular ve yanıtları aşağıdadır. Size özel süre öngörüsü ancak klinik değerlendirme ve kayıtlar sonrasında verilebilir.

Ortalama tedavi süresi nedir?

Sabit tedavilerde çoğu vaka 18-30 ay arasında tamamlanır. Sınırlı hedefli tedavilerde süre 6-12 aya inebilir.

Süreyi en çok ne uzatır?

Kaçırılan kontroller, sık kopan braketler ve lastik veya plak kullanımındaki eksiklik süreyi uzatan başlıca nedenlerdir.

Şeffaf plak daha mı hızlıdır?

Karşılaştırmalı çalışmalar iki yöntem arasında süre bakımından belirgin bir fark ortaya koymamıştır. Süreyi belirleyen asıl etken vakanın kendisidir.

Süre baştan kesin olarak söylenebilir mi?

Hayır. Başlangıçta bir aralık verilir ve bu aralık tedavi ilerledikçe güncellenir.

Tedavi bitince süreç biter mi?

Hayır. Braketler çıktıktan sonra pekiştirme dönemi başlar ve bu dönem uzun sürelidir.

Halis Erdinç Kayabaşı

Yazan ve tıbbi olarak gözden geçiren: Uzm. Dt. Halis Erdinç Kayabaşı — Ortodonti, Denizli

Son gözden geçirme: · Bir sonraki gözden geçirme: 2027-08

Site editörü: mail@haliserdinckayabasi.com · Editoryal politikamız

Bilgilendirme: Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı veya tedavi yerine geçmez. Uygulama kararı hekim muayenesi sonrasında kişiye özel verilir.

Kaynaklar

  1. Proffit WR, Fields HW, Larson BE, Sarver DM. Contemporary Orthodontics, 6. baskı · 2019
  2. Papageorgiou SN, Koletsi D, Iliadi A, Peltomaki T, Eliades T. Treatment outcome with orthodontic aligners and fixed appliances. European Journal of Orthodontics · 2020
  3. American Association of Orthodontists — Braces · 2024

Randevu

Değerlendirme için muayene randevusu oluşturabilirsiniz.

Randevu talebi
WhatsApp